Энэ нийтлэлийг Дорнод аймгийн Нөмрөгийн хээрийн түймэр — хиймэл дагуулын ажиглалт ба цаг агаарын нөхцөл нийтлэлийн «Талуудын мэдээлэл» хэсгээс салгаж, тусад нь шинэчилнэ. Хиймэл дагуулын ажиглалт, шатсан талбай, хилийн орчмын үнэлгээг тэр нийтлэлээс үзнэ үү.
Тэмдэглэл
Энэ нийтлэлийг LLM-ийн туслалцаатайгаар бичсэн. Тусгайлан заагаагүй бол цагийг Бээжингийн цагаар (UTC+8) өгсөн.
Зохиогч энэ нийтлэлд дурдсан байгууллага, компаниудын алинтай нь ч холбоогүй. Энэ нийтлэлд талуудын олон нийтэд мэдэгдсэн мэдээллийг нэгтгэсэн бөгөөд түймрийн шалтгаан, хариуцлагыг Монголын талын мөрдөн шалгалтын дүгнэлтээр тогтооно. Талуудын мэдэгдлийг эх хувиар нь иш татсан бөгөөд иш татсан нь энэ нийтлэл түүнийг дэмжиж байгаа гэсэн үг биш. Зохиогчийн хийсэн зураг, бичлэг CC BY 4.0 лицензтэй; тусад нь дахин нийтлэхдээ ringsaturn гэж нэр заан, энэ нийтлэлийн холбоосыг хавсаргаж, зургийн тайлбар дахь өгөгдлийн эх сурвалжийг хадгална уу. Дэлгэрэнгүйг эндээс үзнэ үү.
Хиймэл дагуулаар гал гарсан агшин ба байршлыг тогтоож болох боловч гал гарахын өмнөх ба дараах үйл явдлыг зөвхөн холбогдох талуудын өөрсдийнх нь мэдээллээс харах боломжтой. Энэ нийтлэлд Монголын төрийн байгууллагууд, Mobicom компани болон Хятадын албан ёсны талын тус тусдаа нийтэлсэн мэдээлэл, өгсөн ярилцлагыг цаг хугацааны дарааллаар тэмдэглэсэн бөгөөд тал бүрийн хувьд зөвхөн өөрийнх нь суваг эсвэл түүний тухай анхдагч мэдээг иш татсан. 10-25-ны байдлаар Монголын тал гал гарсан шалтгааны шалгалтын дүгнэлтийг нийтлээгүй байна.
| Бээжингийн цаг | Үйл явдал | Эх сурвалж |
|---|---|---|
| 10-06 | Сүмбэр боомтыг өндөр хурдны шилэн кабельд холбосны нээлтийн арга хэмжээ, Mobicom оролцсон | ХХЕГ-ын мэдэгдэл; УИХ-ын гишүүний ярилцлага |
| 10-06 – 10-08 | Хилийн цэргийн 0198 дугаар ангийн захирагч нээлтийн арга хэмжээнд оролцох 13 хүн, 5 автомашинд хилийн бүсэд нэвтрэх зөвшөөрөл олгосон | ХХЕГ-ын мэдэгдэл |
| 10-08 11:41–11:51 | Himawari-9, GK-2A 46.88°N, 119.40°E-д анх удаа температурын өсөлт илрүүлсэн | Доорх “Гал гарсан мөч ба эхний үеийн түймрийн талбай” хэсгийг үзнэ үү |
| 10-08 11:55 | ОБЕГ дуудлага хүлээн авсан, байршил нь Дорнод аймгийн Халхгол сумын Бичигтийн-Өндөр | ОБЕГ |
| 10-08 12:15 | Байлан ойн аж ахуйн товчооны Саньгуаншань (Sanguangshan) галын харуулын цамхгаас Монгол Улсын нутагт Хянган аймгийн хилээс 40 km орчим зайд хээрийн түймэр гарсныг илрүүлсэн | Хянган аймгийн ой, бэлчээрийн газар |
| 10-09 13 цагийн орчим | Зүүн Үзэмчин хошууны хилийн дагуу Монгол Улсын нутагт түймэр гарсан | Синьхуа агентлаг |
| 10-11 12:40-өөс | Хянган аймаг хилийн дагуух 131 km-т 100 м орчим өргөнтэй эсрэг гал тавьж шатаасан | Хянган аймгийн ой, бэлчээрийн газар |
| 10-12 | Mobicom-ын мэдэгдэл: харилцаа холбооны ажлыг хүлээлгэн өгч, орон нутгийн нөхцөлтэй танилцах үед тээврийн хэрэгсэлд гал гарч, хээрийн түймэр үүсгэсэн | Mobicom-ын мэдэгдэл |
| 10-12 | Хятадын Онцгой байдлын яамны ажлын хэсэг Өвөр Монголын хилийн бүсэд очсон | CCTV мэдээ |
| 10-14 20:58 | NTV МЭДЭЭ YouTube-д Mobicom-ын гүйцэтгэх захирал Ёсухиро Очи (Yasuhiro Ochi)-той хийсэн ярилцлагыг нийтэлсэн; тэрээр Монголын ард түмнээс уучлал хүссэн; NTV-ийн тайлбарт хохирлыг бүрэн барагдуулна гэж мэдэгдсэн гэсэн боловч япон хэлээр хэлсэн үгэнд нөхөн төлбөрийн тухай дурдаагүй | NTV МЭДЭЭ |
| 10-14 21:15 | Mobicom албан ёсны Facebook хуудсандаа гүйцэтгэх захирлын япон хэлээрх уучлалтын бичлэгийг монгол хадмалтай нийтэлсэн; тайлбар бичвэрт хариуцлагаас зайлсхийхгүй гэжээ | Mobicom Facebook |
| 10-15 | Хятадын тал: гадаадаас ирсэн галыг 330 гаруй km-т хаалт хийж зогсоосон, бүх шугамын дагуу Хятадын нутагт шатаж ороогүй, хаалт бүхэлдээ хяналтад байгаа | CCTV мэдээ |
| 10-16 07:00 | Хээрийн түймэр бүрэн унтарсан | ОБЕГ |
| 10-17 | Дорнод аймгийн Цагдаагийн газрын ажлын хэсэг гал гарсан шалтгааныг шалгаж эхэлсэн | nutag.mn |
| 10-20 17:12 | Монгол Улсын Байгаль орчин, уур амьсгалын өөрчлөлтийн сайд Халхгол суманд очиж хохиролтой танилцсан; урьдчилсан тооцоогоор 528,765.5 га шатсан, дархан цаазат газар дотор 468,965.7 га (79.8%); хохирлын үнэлгээнд хиймэл дагуулын зураг, газар дээрх хэмжилт, лабораторийн шинжилгээг ашиглана | МОНЦАМЭ (англи хэл дээрх хувилбар) |
| 10-20 21:07 | Киодо мэдээллийн агентлаг (Kyodo News) Японы томоохон хэвлэл мэдээллийн анхны мэдээг гаргасан; KDDI тус агентлагт япон удирдах ажилтнууд тухайн үед дархан цаазат газар дотор байсныг хүлээн зөвшөөрч, “極めて重く受け止める” (туйлын ноцтой хүлээн авч байна) гэсэн | Киодо мэдээллийн агентлаг |
| 10-21 | KDDI オルタナ (Alterna)-ийн асуултад бичгээр хариулсан: дархан цаазат газарт 4G сүлжээний харилцаа холбооны туршилт хийхээр орсон, хилийн бүсэд орохын өмнө хил хамгаалах байгууллагад урьдчилан мэдэгдсэн, 10-11-нд Mobicom-оос тайлан авсан | オルタナ |
| 10-21 | Монгол Улсын Ерөнхий сайд холбогдох байгууллагуудад хохирол болон гал гарсан шалтгааныг шалгаж, буруутай этгээдийг тогтоож нөхөн төлбөр нэхэмжлэхийг үүрэг болгосон | Асахи Шимбун (Asahi Shimbun), Монголын үндэсний олон нийтийн радио, телевизийг иш татсан |
| 10-22 20:00 | KDDI Асахи Шимбунд хариулсан: гал гарсан шалтгааныг орон нутгийн цагдаа шалгаж байгаа, Mobicom-ын аюулгүй байдлын удирдлагын тогтолцоог үндсээр нь хянан засна | Асахи Шимбун |
| 10-23 15:00 | KDDI мэдээллийн хэсэгтээ уучлал гуйсан мэдэгдэл нийтэлж, Mobicom-ын тухайн өдөр нийтэлсэн үйл явдлын тоймыг дамжуулсан: Хилийн боомтын захиргааны хүсэлтээр нээлтийн ёслолд оролцож, 4G холболтын чанарыг шалгасан; Mobicom-ын 2 машинд 7 хүн, эрх бүхий байгууллагын 3 машин цувааны урд, хойно явсан; машин зогсоож доод хэсгээс нь хуурай өвс цэвэрлэж байхад утаа гарч байгааг илрүүлсэн | KDDI |
Гал гарсан хугацаа ба газрын нэр
Синьхуа агентлагийн 10-11-ний мэдээнд1 “10 сарын 9-ний 13 цагийн орчим Шилийн гол аймгийн Зүүн Үзэмчин хошууны хилийн дагуу Монгол Улсын нутагт түймэр гарсан” (10 月 9 日 13 时许,锡林郭勒盟东乌珠穆沁旗边境一线蒙古国境内发生火情) гэсэн нь хилийн энэ хэсэгт түймэр гарч ирсэн хугацааг тэмдэглэсэн бөгөөд хиймэл дагуулын бүртгэсэн гал гарсан хугацаанаас нэг өдрийн дараа юм. 10-04-өөс 10-12 хүртэл Зүүн Үзэмчин хошууны эсрэг талд (44–46.5°N, 114–119°E) томоохон хэмжээний галын цэг байгаагүй. Монгол Улсын энэ цухуйсан хэсгийн өмнөд талын хил Зүүн Үзэмчин хошуу, Хянган аймаг хоёуланд нь хиллэдэг. geoBoundaries-ийн хошуу түвшний хилээр түймрийн талбайн өмнөд захын эсрэг талын Хятадын тал Зүүн Үзэмчин хошуунд харьяалагддаг тул мэдээн дэх “Зүүн Үзэмчин хошууны хилийн дагуу” (东乌旗边境一线) гэдэг нь энэ түймрийн талбайн өмнөд захыг заана. CNR-ийн 10-12-ны мэдээнд2 бичсэн “10 сарын 9-ний 13 цагийн орчим Шилийн гол аймгийн Зүүн Үзэмчин хошууны Мандах булаг балгасын хойд талд Монгол Улсын нутагт түймэр гарсан, галын шугам Зүүн Үзэмчин хошууны хилийн шугамаас 23 km орчим зайтай” (10 月 9 日 13 时许,锡林郭勒盟东乌珠穆沁旗满都宝力格镇北侧蒙古国境内发生火情,火线离东乌珠穆沁旗边境线约 23 公里) гэсэн чиглэл нь хиймэл дагуулаар тогтоосон гал гарсан цэгтэй тохирч байна. Тайлбар: 23 km нь энэ нийтлэлийн гал гарсан цэгээс хил хүртэлх 27 km орчим зайнаас ялгаатай; CNR 10-09-ний 13 цагийн галын шугамын байрлалыг, энэ нийтлэл 10-08-ны гал гарсан цэгийг өгсөн тул хоёулаа өөр агшин, өөр объектыг заасан бөгөөд энэ нийтлэл цэг тус бүрээр тулгаж шалгаагүй.
Хянган аймгийн ой, бэлчээрийн газрын 10-16-ны мэдээнд3 илүү тодорхой бичсэн: “10 сарын 8-ны 12 цаг 15 минутад Байлан ойн аж ахуйн товчооны Саньгуаншань галын харуулын цамхгаас Монгол Улсын нутагт манай аймгийн хилээс 40 орчим km зайд хээрийн их түймэр гарсныг ажиглан илрүүлсэн” (10 月 8 日 12 时 15 分,白狼林业局三广山望火楼观测发现蒙古国境内距我盟边境约 40 公里处发生草原大火), “10 сарын 9-ний 13 цагт Монгол Улсын хээрийн их түймэр баруун хойд салхиар тархаж Шилийн гол аймгийн Зүүн Үзэмчин хошууны хилд хүрсэн” (10 月 9 日 13 时,蒙古国草原大火借助西北风蔓延至锡林郭勒盟东乌珠穆沁旗边境). 12:15-ын илрүүлэлт нь хиймэл дагуулын бүртгэсэн гал гарсан агшнаас 24–34 минутын дараа юм. Тайлбар: энэ нийтлэлийн гал гарсан цэг Хятад-Монголын хилээс хамгийн ойртоо 27 km орчим бөгөөд Хянган аймгийн хэсэг хүртэлх зайг тусад нь тооцоогүй; хиймэл дагуулын зурагт 10-09-ний 12:44–13:27-д өмнөд хэсгийн Монголын талын галын фронт хилээс хойш 5–8 km-т байсан нь “хилд хүрсэн” гэсэн мэдээллээс зөрүүтэй бөгөөд мэдээнд өөр байршлыг заасан байж болох тул энэ нийтлэл цэг тус бүрээр тулгаж шалгаагүй.
Монголын талын мэдээлсэн гал гарсан огноо хиймэл дагуулын бүртгэлтэй тохирч байна. МОНЦАМЭ 10-12-нд4 Зүүн бүсийн онцгой байдлын газрыг иш татсан нь:
Энэ сарын 8-ны өдөр Дорнод аймгийн Халхгол сумын Цогтсүмбэр багийн нутаг, Бичигтийн өндөрүүд гэдэг газарт хээрийн түймэр гарсан юм.
Энэ нийтлэлд олдсон Монголын талын хамгийн эртний мэдээ 10-11-нийх тул Монголын талын мэдээлсэн гал гарсан огноо хиймэл дагуултай тохирч байна гэж л хэлж болох бөгөөд Монголын тал анх хэзээ мэдээлснийг тогтоох боломжгүй. Монголын талын бусад мэдээ:
ikon.mn 10-115:
…3 өдөр ажилласан ч цурамд оруулж чадаагүй байна.
Монголын үндэсний олон нийтийн радио, телевиз (МҮОНРТ 10-126) ОБЕГ-ын мэдээллийг дамжуулсан нь:
…Халхгол суманд энэ сарын 08-нд гарсан хээрийн гал түймрийг өнөөдөр (2026.10.12) 00:55 цагт цурамд оруулж, бүрэн унтраахаар ажиллаж байна.
Тайлбар: хиймэл дагуулын зурагт 10-12-ны өдөр дахин сэргэлт ажиглагдсан хэвээр бөгөөд 11:45–14:35-д нэг удаагийн дамжин өнгөрөлтөд 196–305 галын цэг илэрсэн, гол галын шугам Рашааны баруун талын хилийн дагуу байв.
МОНЦАМЭ-гийн 10-12-ны4 мэдээний гарчиг ба эх бичвэр:
Нөмрөгийн дархан цаазат газрын 80 орчим хувийг түймэр хамарчээ
Түймэр баруунаас зүүн тийш 96 km, урдаас хойш 82 km газар нутгийг хамарсан…
Тайлбар: энэ нийтлэлийн шатсан талбайн гадна хүрээ 118.85–119.92°E, 46.61–47.43°N, баруунаас зүүн тийш 81 km орчим, урдаас хойш 91 km орчим бөгөөд хэмжээний түвшин тохирч байгаа ч хоёр чиглэлийн урт мэдээлэлтэй бүрэн тохирохгүй, мэдээнд хэрхэн хэмжсэнийг тайлбарлаагүй.
Гал гарсан цэгийн ойролцоох Монгол газрын нэр нь Нөмрөг бөгөөд латинаар Nömrög, Numrug, Nomrog гэсэн гурван янзаар бичдэг; англи хэлний эх сурвалжууд дархан цаазат газрыг Nömrög / Numrug / Nomrog Strictly Protected Area гэж бичдэг; энэ нийтлэлийн хятад хувилбарт түр зуур “努木尔格” гэж орчуулсан бол Гуаньча (观察者网) “努姆鲁格” гэж орчуулсан7. Энэ нийтлэлийн бусад газрын нэр мөн олон янзын бичлэгтэй: Халхгол сум (哈拉哈河苏木; Khalkhgol, Khalkh Gol, Halhgol), Сүмбэр (松贝尔; Sümber, Sumber), Рашаан (阿尔山; Arxan, Arshaan), Хянган аймаг (兴安盟; Hinggan, Xing’an), Зүүн Үзэмчин хошуу (东乌珠穆沁旗; East Ujimqin, Dong Ujimqin). 1939 оны Номонханы байлдааны Номонхан (Номон хан) нь түймрийн талбайн баруун хойд талд Халх голын доод хэсэгт оршдог бөгөөд Нөмрөгөөс өөр газар юм.
Гал гарахын өмнөх боомтын арга хэмжээ ба нэвтрэх зөвшөөрөл
Монголын Хил хамгаалах ерөнхий газар 10-14-нд мэдэгдэл гаргасныг GoGo.mn 10-14-нд8 бүрэн эхээр нь, Eguur.mn 10-14-нд9 нэвтрэх зөвшөөрлөөс эхлэх хэсгийг нь дахин нийтэлсэн. Мэдэгдлийн эхэнд гал гарсан хугацаа, байршил болон унтраах ажиллагааны явцыг бичсэн:
Дорнод аймгийн Халхгол сумын Цогтсүмбэр багийн “Бичигтийн-Өндөр” нэртэй газар, улсын хилээс 45 km зайд 2026 оны 10 дугаар сарын 08-ны өдрийн 11.50 цагт хээрийн түймэр гарч, Нөмрөгийн дархан цаазат газрыг хамран тархсан.
нийт 60 бүлэг, 606 хүн, 100 нэгж техник хэрэгсэлтэй 10 дугаар сарын 08-13-ны өдрүүдэд ажиллаж, цурамд оруулсан.
Унтраах ажилд Дорнод, Сүхбаатар, Хэнтий, Дорноговь, Өмнөговь аймаг болон Багануур дүүргийн онцгой байдлын байгууллагууд, Халхгол сумын 62 дугаар гал түймэр унтраах, аврах анги, сумын удирдлага ба иргэд, дархан цаазат газрын хамгаалалтын захиргааны ажилтнууд, хилийн цэргийн 0198 дугаар анги, мөн хөрш орны онцгой байдлын хүчин оролцсон.
Тайлбар: 11:50 нь Himawari-9, GK-2A-ийн бүртгэсэн 11:41–11:51-тэй тохирч байна. Энэ нийтлэл хоёр геостационар хиймэл дагуул анх температурын өсөлт илрүүлсэн пикселээр тогтоосон гал гарсан цэг (46.88°N, 119.40°E) хилээс 27 km орчим зайтай бөгөөд мэдэгдлийн 45 km-ээс 18 km-ээр ойр байна. Мэдэгдэлд координат өгөөгүй бөгөөд зайг хэрхэн хэмжсэнийг тайлбарлаагүй.
Нэвтрэх зөвшөөрлийн тухайд мэдэгдэлд хилийн цэргийн 0198 дугаар ангийн захирагч хурандаа Б.Гантөгс хүсэлт болон холбогдох хуулийн заалтыг үндэслэн Сүмбэр боомтын шилэн кабелийн нээлтийн ёслолд оролцох Хилийн боомтын захиргаа, Mobicom-ын удирдлага болон орон нутгийн иргэдэд хилийн бүсэд нэвтрэх зөвшөөрөл олгосон гэжээ. Мэдэгдэлд 13 хүний нэрийг жагсаагаагүй бөгөөд холбогдох эх бичвэр нь:
хилийн Сүмбэр боомтыг өндөр хурдны шилэн кабельд холбох арга хэмжээний нээлт
нийт 13 хүн (5 автомашин)-д 2026 оны 10 дугаар сарын 06-08-ны өдрүүдэд хилийн бүсэд нэвтрэх зөвшөөрлийг
Арга хэмжээний огноог ХХЕГ-ын мэдэгдэлд 10 сарын 6 (“10 дугаар сарын 06-ны өдөр”) гэж бичсэн бөгөөд нээлтийн арга хэмжээнд оролцсон УИХ-ын гишүүн У.Отгонбаяр “Зууны мэдээ” сонинд өгсөн ярилцлагадаа10 мөн 6-ны өглөө гэжээ; Eguur.mn 10-12-ны11 болон urug.mn 10-13-ны12 мэдээнд 10-07 гэж бичсэн. Энэ гишүүний хэлснээр:
Тэр арга хэмжээг Хил хамгаалах ерөнхий газар, аймгийн ЗДТГ зохион байгуулсан.
Арга хэмжээнд Мобиком, аймгийн ЗДТГ, ХХЕГ бүгд оролцсон.
ХХЕГ-ын мэдэгдлийн хоёрдугаар хагаст энэ гишүүн болон 0198 дугаар ангийн захирагчийн тухай цахим орчинд тарсан яриад хариу өгсөн:
Улсын Их Хурлын гишүүн У.Отгонбаяр, хилийн цэргийн 0198 дугаар ангийн захирагч хурандаа Б.Гантөгс нар 10 дугаар сарын 06-ны өдөр дээрх арга хэмжээний нээлтэд оролцоод Дорнод аймаг, Халх гол сум руу буцсан бөгөөд хээрийн түймэр гарах үед тухайн газар оронд байгаагүй болно.
Иймд цахим орчинд тархаад буй хээрийн түймэр гарахад эдгээр иргэдтэй хамт явсан, архидан согтуурсан, авлига авсан, зодолдсон, ан агнасан зэрэг нь бодит бус, ташаа мэдээлэл болохыг мэдэгдье.
Энэ нийтлэл эдгээр яриа хаанаас гарсныг шалгаагүй.
Mobicom ба KDDI
Mobicom-ын 10-12-ны мэдэгдэлд (ikon.mn13 бүрэн эхээр нь дахин нийтэлсэн):
Халхголын хилийн отрядын бүс заставыг 4G сүлжээнд холбож, Сүмбэр хилийн боомтод шилэн кабелийн холболт нэвтрүүлсэн ажлыг хүлээлгэн өгөх ажиллагаанд оролцоод, цаашид харилцаа холбооны сүлжээ нэвтрүүлэх боломжийг судлах, газар орны нөхцөл байдалтай танилцах үеэр тээврийн хэрэгсэлд гал гарч, тухайн бүс нутагт хээрийн түймэр гарсан харамсалтай үйл явдал болсон
10-14-ний 20:58-д Монголын NTV телевизийн мэдээний суваг NTV МЭДЭЭ YouTube-д 128 секундын ярилцлага14 байршуулсан. Ярилцлага өгсөн хүний хэн болохыг NTV-ийн тэмдэглэснээр авсан бөгөөд гарчиг ба тайлбар бичвэр нь:
Мобиком корпорацийн гүйцэтгэх захирал Ясүхиро Очи-оос бид тодруулга авлаа
Тэрээр Монголын ард түмнээс уучлал хүсэж, тогтоогдсон нөхцөл байдал, холбогдсон хуулийн дагуу учирсан хохирлыг бүрэн барагдуулна гэж мэдэгдлээ.
Mobicom-ын албан ёсны Facebook хуудас mobicom.official 134 секундын босоо хэлбэрийн ярилцлагын бичлэг15 нийтэлсэн бөгөөд дэлгэц дээр монгол хадмал орчуулга, Очигийн нэрийн тэмдэглэгээ гарсан. Хуудасны өгөгдөлд нийтэлсэн цаг нь 10-14-ний 21:15 буюу NTV-ийн бичлэгээс 17 минутын дараа; хоёр бичлэг нэг ярилцлагаас гаралтай эсэхийг шалгаагүй. Бичлэгийн тайлбар бичвэр:
Бид байгаль орчинд учруулсан хохиролдоо гүнээ харамсаж, Монголын ард түмнээс чин сэтгэлээсээ уучлал хүсэж байна. Бид хариуцлагаас зайлсхийхгүй бөгөөд холбогдох бүх шатны байгууллагын дүгнэлт, шийдвэр гарсан даруйд зохих ёсоор хүлээж, бүрэн хамтран ажиллах болно. Та бүхнээс дахин чин сэтгэлээсээ уучлал хүсье. #mobicom
Очи бичлэгт япон хэлээр ярьж байна. Доорх хүснэгтийн япон эхийг бичлэгийн дуунаас whisper-large-v3 ашиглан буулгаж, газрын нэрийг хадмалтай тулган засварласан. Өгүүлбэр бүрийг хүн сонсож нягтлаагүй тул эх бичлэгийг баримтална. Монгол хадмалыг секунд тутмын дэлгэцийн зургаас хуулж, япон өгүүлбэрээр бүлэглэсэн; хуулбарыг монгол хэлтэн нягтлаагүй. Цаг нь тухайн өгүүлбэр дуунд эхэлж буй мөч.
| Цаг | Япон хэлээр хэлсэн үг | Монгол хадмал |
|---|---|---|
| 0:00 | まずはじめに、2026 年 10 月 8 日、ドルノド県のハルハゴルですね、ノムルグ保護区で発生した火災によって自然環境に影響が出て、その被害が出たということに関して、深くお詫び申し上げます。 | Юуны өмнө 2026 оны 10 дугаар сарын 8-нд Дорнод аймгийн Халхгол сумын нутаг, Нөмрөгийн дархан цаазат газрын орчимд гарсан түймрийн улмаас байгаль орчинд хохирол учирсанд бид гүнээ харамсаж байна. |
| 0:21 | 私自身、モビコムを代表して、また個人としても、本当に心よりお詫び申し上げます。 | Ясухиро Очи миний бие Мобиком компанийн нэрийн өмнөөс болон өөрийн зүгээс чин сэтгэлээсээ уучлал хүсэж байна. |
| 0:29 | 私たちは社会的責任をしっかりと果たすべきだと考えております。 | Бид хариуцлагаас зайлсхийхгүй. Мобиком Корпораци нь олон нийтийн өмнө хүлээсэн хариуцлагаа зохих ёсоор биелүүлэх ёстой. |
| 0:34 | また、原因及び被害の規模については、関係機関の調査によって確認されることと思いますけれども、 | хохирлын хэмжээ холбогдох байгууллагуудын шалгалтаар тогтоогдоно. |
| 0:41 | 私たちは全面的に調査に協力して、その結果、関係法案に基づいて、しっかりと社会的責任を果たして、当社が当社として対応すべき必要な措置を講じます。 | Бид энэхүү үйл ажиллагаанд бүх талаар хамтран ажиллаж, шалгалтын үр дүн болон холбогдох хууль тогтоомжийн хүрээнд учирсан хохирлыг барагдуулахтай холбоотой шаардлагатай арга хэмжээг авах болно. |
| 0:53 | 皆様のご懸念もごもっともだと思います。 | Олон нийтийн санаа зовниж байгааг бид ойлгож байна. |
| 0:58 | また、自然環境に被害が生じたことを深くお詫びするとともに、モンゴル国民の皆様に改めてお詫びを申し上げたいという気持ちでございます。 | Байгаль орчинд учирсан хохиролд гүнээ харамсаж, Монголын ард түмнээс дахин чин сэтгэлээсээ уучлал хүсэж байна. |
| 1:11 | また、我々は関係機関にしっかりと協力して連携して、調査結果に基づいて責任のある対応を行います。また、確認された事象、事実関係、あとはその関連の法案に従って、必要な対応をしっかりと行って、自然環境の回復に責任を持って取り組みたいと考えています。 | Бид холбогдох эрх бүхий байгууллагуудтай бүрэн хамтран, шалгалтын үр дүнд үндэслэн, тогтоогдсон нөхцөл байдал, холбогдох хууль тогтоомжийн дагуу байгаль орчныг нөхөн сэргээх үйл ажиллагаанд оролцох болно. |
| 1:35 | また、本当に感謝したいのは、消火活動に当たった皆様、自然保護官の方々、多くの関係者の方々にご迷惑をおかけしました。本当に深く深く感謝申し上げます。 | Гал унтраах ажиллагаанд оролцсон онцгой байдлын алба хаагчид, байгаль хамгаалагчид, орон нутгийн иргэд, удирдлага болон туслалцаа үзүүлсэн хүн бүрд гүн талархал илэрхийлье. |
| 1:52 | モビコムは、これからも自然環境の保護、そして地域の発展、そしてモンゴルの国民の皆様のためにカバレッジを広げ続けること、それをしっかりと継続して取り組んでまいります。 | Мобиком корпораци нь байгаль орчныг хамгаалах, орон нутгийн иргэдийн тогтвортой хөгжилд хувь нэмэр оруулах, мөн Монголын нийт ард иргэдэд харилцаа холбооны үйлчилгээг илүү өргөн хүрээнд хүргэх чиглэлээр тууштай ажиллах болно. |
| 2:06 | この度は、本当にご迷惑をおかけしまして、申し訳ございませんでした。 | (хадмалгүй) |
Япон эхийн монгол орчуулга:
Юуны өмнө, 2026 оны 10 дугаар сарын 8-нд Дорнод аймгийн Халх голд, Нөмрөгийн хамгаалалттай газарт гарсан түймрийн улмаас байгаль орчинд нөлөөлж, хохирол учирсанд гүнээ уучлал хүсье. Би өөрөө Mobicom-ыг төлөөлж, мөн хувь хүнийхээ хувьд чин сэтгэлээсээ уучлал хүсье.
Бид нийгмийн хариуцлагаа бүрэн биелүүлэх ёстой гэж үзэж байна. Шалтгаан болон хохирлын хэмжээг холбогдох байгууллагуудын шалгалтаар тогтоох байх; бид шалгалтад бүрэн хамтран ажиллаж, түүний үр дүн, холбогдох хуулийн төсөлд үндэслэн нийгмийн хариуцлагаа бүрэн биелүүлж, компанийн хувьд авах ёстой шаардлагатай арга хэмжээг авна. Олон нийтийн санаа зовнил үнэхээр ойлгомжтой. Мөн байгаль орчинд хохирол учирсанд гүнээ уучлал хүсэхийн зэрэгцээ Монголын ард түмнээс дахин уучлал хүсмээр байна.
Мөн бид холбогдох байгууллагуудтай нягт хамтран ажиллаж, шалгалтын үр дүнд үндэслэн хариуцлагатай арга хэмжээ авна. Тогтоогдсон үйл явдал, бодит нөхцөл байдал болон холбогдох хуулийн төсөлд нийцүүлэн шаардлагатай арга хэмжээг бүрэн авч, байгаль орчныг нөхөн сэргээхэд хариуцлагатай оролцохыг хүсэж байна.
Гал унтраах ажиллагаанд оролцсон бүх хүн, байгаль хамгаалагчид болон олон холбогдох хүмүүст үнэхээр талархмаар байна; та бүхэнд төвөг учруулсан. Гүн гүнзгий талархал илэрхийлье. Mobicom цаашид ч байгаль орчныг хамгаалах, орон нутгийн хөгжил, мөн Монголын ард түмний төлөө сүлжээний хамрах хүрээг үргэлжлүүлэн тэлэх ажлыг тууштай хийнэ. Энэ удаа үнэхээр төвөг учруулсандаа уучлал хүсье.
Тайлбар: Япон хэлээр хэлсэн үгэнд 「賠償」, 「補償」 (нөхөн төлбөр) гэсэн үг байхгүй бөгөөд хамгийн ойр нь 「当社が当社として対応すべき必要な措置を講じます」 (компанийн хувьд авах ёстой шаардлагатай арга хэмжээг авна) гэсэн өгүүлбэр. NTV-ийн тайлбарт бүрэн барагдуулна гэж бичсэн бөгөөд 0:41-ийн мөрийн хадмалд “учирсан хохирлыг барагдуулахтай холбоотой шаардлагатай арга хэмжээг авах болно” гэж орчуулсан. Хадмал ба хэлсэн үг өөр хэдэн газар зөрнө: 0:21-ийн мөрийн хадмалын эхэнд буй “Ясухиро Очи миний бие” хэлсэн үгэнд байхгүй бөгөөд түүний өмнөх 3 орчим секунд дуугүй; 0:29-ийн мөрийн “Бид хариуцлагаас зайлсхийхгүй.” хэлсэн үгэнд байхгүй; 1:35-ын мөрийн хадмалд онцгой байдлын алба хаагчид, орон нутгийн иргэд, удирдлагыг нэрлэсэн нь хэлсэн үгэнд байхгүй бөгөөд хэлсэн үгэн дэх 「ご迷惑をおかけしました」 (төвөг учруулсан) орчуулагдаагүй; 2:06-ийн сүүлчийн уучлалт хадмалгүй. Бичлэгийн тайлбар бичвэрт 0:29-ийн мөрийн хадмалтай ижил “Бид хариуцлагаас зайлсхийхгүй” гэсэн өгүүлбэр байгаа бөгөөд тайлбар бичвэрт “учруулсан хохирол” гэж, 0:00-ийн мөрийн хадмалд “учирсан хохирол” гэж бичсэн. 「関係法案」 (холбогдох хуулийн төсөл) гурван удаагийн буулгалтад ижил гарсан тул сонсогдсоноор нь үлдээв.
Монголын хуулийн этгээдийн бүртгэлээр16 Mobicom-ын хувьцаа эзэмшигч нь KDDI Overseas Holdings B.V. буюу KDDI-ийн охин компани юм. KDDI-ийн мэдээллийн хэсгийн17 хэвлэлийн мэдээ, группийн мэдээ, хөрөнгө оруулагчдад зориулсан (IR) мэдэгдлүүдэд 10-22-ноос өмнө энэ түймэртэй холбоотой зүйл байгаагүй бөгөөд анхны мэдэгдэл 10-23-нд нийтлэгдсэн, доор үзнэ үү. Энэ нийтлэлд хайсан NHK, Киодо (Kyodo), Жижи (Jiji Press), Никкэй (Nikkei), Асахи (Asahi), Ёмиури (Yomiuri), Майничи (Mainichi), Санкэй (Sankei) хэвлэл мэдээллийн байгууллагуудад 10-19-ний байдлаар мэдээ гараагүй. Японы томоохон хэвлэл мэдээллийн анхны мэдээ нь Киодо мэдээллийн агентлагийн 10-20-ны 22:07-ийн (Японы цаг, Бээжингийн цагаар 21:07) товч мэдээ18 бөгөөд гал гарснаас хойш 297 цаг орчим буюу 12 хоног 9 цагийн дараа гарсан; Санкэй сонин зэрэг тэр орой энэ мэдээг дамжуулсан. Киодогийн мэдээлснээр KDDI тухайн өдөр тус агентлагийн асуултад хариулахдаа Mobicom-ын япон удирдах ажилтнууд тухайн үед дархан цаазат газар дотор байсныг хүлээн зөвшөөрч, дараах байр сууриа илэрхийлсэн:
モビコムの活動に関連して火災が発生し、自然環境に多大な影響を与えたことを極めて重く受け止める
Mobicom-ын үйл ажиллагаатай холбоотойгоор түймэр гарч, байгаль орчинд их хэмжээний нөлөө үзүүлсэнд туйлын ноцтой хандаж байна
Энэ мэдээний гал гарсан явцын тухай хэсгийг Синьхуа агентлагаас иш татсан.
KDDI 10-21-нд オルタナ (Alterna)-ийн бичгээр тавьсан асуултад өгсөн хариултад19 өөр гурван өгүүлбэр байна:
モビコムがモンゴル東部ドルノド県の自然保護区に立ち入った目的は、4Gネットワークの通信試験を実施するためです。
Mobicom Монголын зүүн хэсгийн Дорнод аймгийн байгалийн хамгаалалттай газарт нэвтэрсэн зорилго нь 4G сүлжээний харилцаа холбооны туршилт хийх явдал байв.
国境地域への立ち入りにあたっては、国境警備機関に対して事前に通知していたと確認しています。
Хилийн бүсэд нэвтрэхдээ хил хамгаалах байгууллагад урьдчилан мэдэгдсэнийг баталгаажуулсан.
なお、モビコムからは10 月 11 日に報告を受けています。
Мөн бид 10 сарын 11-нд Mobicom-оос тайлан хүлээн авсан.
KDDI 10-22-нд Асахи сонинд өгсөн хариулт20:
発生原因は現地の警察当局が調査中。モビコムの安全管理体制を抜本的に見直し、再発防止を全力で進める
Гал гарсан шалтгааныг орон нутгийн цагдаагийн байгууллага шалгаж байна. Mobicom-ын аюулгүй байдлын удирдлагын тогтолцоог үндсээр нь хянан засаж, дахин гарахаас урьдчилан сэргийлэх ажлыг бүх хүчээр урагшлуулна.
Мөн энэ мэдээнд Монголын үндэсний олон нийтийн радио, телевизийг иш татан Монгол Улсын Ерөнхий сайд 10-21-нд холбогдох байгууллагуудад хохирол болон гал гарсан шалтгааныг шалгаж, буруутай этгээдийг тогтоож нөхөн төлбөр нэхэмжлэхийг үүрэг болгосон гэжээ.
KDDI 10-23-нд мэдээллийн хэсэгтээ уучлал гуйсан мэдэгдэл21 нийтэлсэн бөгөөд хуудсанд тэмдэглэсэн нийтэлсэн цаг нь 16:00 (Японы цаг), KDDI-ийн олон нийттэй харилцах хэлтсийн (広報部) X хаяг 20:42-т холбоосыг нийтэлсэн. Мэдэгдэлд Mobicom тухайн өдөр одоогоор баталгаажсан баримт, үйл явдлын тоймыг нийтэлсэн бөгөөд KDDI үүн дээр үндэслэн мэдээлж байна гэжээ. Айлчлалын зорилго, цуваа болон гал гарсан явцын тухай хэсгүүд:
モビコムの社員は2026 年 10 月 6 日から8 日にかけて、国境港湾局の要請に基づき、以下の目的でヌムルグ自然保護区を訪問しました。本火災は下記の訪問中、車両による移動時に発生したものです。 [1] モビコムが整備した通信ネットワークの開通式典への出席 [2] 4G 通信ネットワークの通信品質などの現地確認
2026 оны 10 сарын 6-аас 8-ны хооронд Mobicom-ын ажилтнууд Хилийн боомтын захиргааны хүсэлтээр дараах зорилгоор Нөмрөгийн байгалийн хамгаалалттай газарт айлчилсан. Энэ түймэр доорх айлчлалын үеэр тээврийн хэрэгслээр зорчиж явахад гарсан. (1) Mobicom-ын байгуулсан харилцаа холбооны сүлжээний нээлтийн ёслолд оролцох; (2) 4G харилцаа холбооны сүлжээний холболтын чанар зэргийг газар дээр нь шалгах.
移動中はモビコムの社員の車両 2 台の前後に、当局の車両 3 台が車列の先頭および最後尾を走行する体制がとられていました。
Зорчих үед Mobicom-ын ажилтнуудын 2 машины урд, хойно эрх бүхий байгууллагын 3 машин цувааны хамгийн урд ба хамгийн хойно явж байв.
モビコム所有の車両は2 台で、社員は計 7 名(2 名の運転手を含む)が乗車していました。当時同行していた日本人はモビコムの越智 CEOのみであり、モビコム社員が運転する車両に乗車していました。
Mobicom-ын эзэмшлийн машин 2 бөгөөд нийт 7 ажилтан (2 жолоочийг оруулаад) сууж явсан. Тухайн үед хамт явсан япон хүн зөвхөн Mobicom-ын гүйцэтгэх захирал Очи бөгөөд тэрээр Mobicom-ын ажилтны жолоодсон машинд сууж явсан.
枯草が車両下部に付着し火災が発生することを避けるため、安全管理上、車両は20~30 分ごとに停車し、車両に付着した枯草を除去しながら移動していました。
2026 年 10 月 8 日の移動中、枯草を除去するため停車していた際、モビコムの社員の乗車する車両下部からの発煙を確認しました。
その後、国境港湾局およびモビコムの社員は、当局の指示に基づき消火活動を行いましたが、火が周囲の草に燃え移り、延焼をくい止めることができませんでした。
Хуурай өвс машины доод хэсэгт наалдаж гал гарахаас сэргийлэхийн тулд аюулгүй байдлын үүднээс машинууд 20–30 минут тутам зогсож, наалдсан хуурай өвсийг цэвэрлэсээр зорчиж байв.
2026 оны 10 сарын 8-нд зорчиж явахдаа хуурай өвс цэвэрлэхээр зогсох үед Mobicom-ын ажилтнуудын суусан машины доод хэсгээс утаа гарч байгааг илрүүлсэн.
Үүний дараа Хилийн боомтын захиргаа болон Mobicom-ын ажилтнууд эрх бүхий байгууллагын зааврын дагуу гал унтраах ажиллагаа явуулсан боловч гал эргэн тойрны өвсөнд шилжин тархаж, тархалтыг зогсоож чадаагүй.
Мэдэгдэлд мөн машины доод хэсгээс утаа гарсан тодорхой шалтгаан болон гал томорсон шалтгааныг холбогдох байгууллага шалгаж байгаа бөгөөд KDDI Mobicom-ын ажилтнууд “その他法令違反行為” (бусад хууль зөрчсөн үйлдэл) гаргаагүйг баталгаажуулсан гэжээ.
Тайлбар: дархан цаазат газарт нэвтэрсэн зорилгын тухайд Mobicom-ын 10-12-ны мэдэгдэлд ажлыг хүлээлгэн өгсний дараа сүлжээ байгуулах боломжийг судлах, газар орны нөхцөлтэй танилцах гэж бичсэн бөгөөд харилцаа холбооны туршилтын тухай дурдаагүй; KDDI 10-21-нд 4G сүлжээний харилцаа холбооны туршилт гэсэн; KDDI-ийн 10-23-ны мэдэгдэлд Хилийн боомтын захиргааны хүсэлтээр нээлтийн ёслолд оролцож, 4G холболтын чанарыг шалгах гэжээ. Эдгээр хэд хэдэн тайлбарыг энд зэрэгцүүлэн тэмдэглэсэн бөгөөд Монголын цагдаагийн байгууллага дүгнэлтээ хараахан нийтлээгүй байна. Хил хамгаалах байгууллагад урьдчилан мэдэгдсэн тухай өгүүлбэр болон мэдэгдэл дэх нэвтрэх зөвшөөрөл нь ХХЕГ-ын мэдэгдэл дэх 10-06-аас 10-08-ны нэвтрэх зөвшөөрөлтэй тохирч байна; мэдэгдэлд ХХЕГ-ын мэдэгдлийн огноог 10-13 гэж бичсэн бол энэ нийтлэлд иш татсан дахин нийтлэл8 10-14-ний өглөө нийтлэгдсэн. Бусад зөрүүг доорх Мэдэгдлүүдийн харьцуулалт хэсгээс үзнэ үү. Японы хэвлэл мэдээлэл энэ түймрийг хэрхэн мэдээлсэн тухай Монгол Улсын Дорнод аймгийн Нөмрөгийн (Numrug) хээрийн түймэр: Японы томоохон хэвлэл мэдээллийн 12 хоног (англи хэлээр) нийтлэлийг тусад нь үзнэ үү.
Мэдэгдлүүдийн харьцуулалт
Mobicom, KDDI-гийн хэд хэдэн мэдэгдэл болон Монголын талын байгууллагуудын мэдэгдлийг зэрэгцүүлэн тавихад хэд хэдэн газар нийцэхгүй байна.
| Асуудал | Монголын талын байгууллагууд | Mobicom, KDDI |
|---|---|---|
| Нэвтэрсэн зорилго | ХХЕГ: нэвтрэх зөвшөөрөл 10-06-ны Сүмбэр боомтын нээлтийн ёслолд оролцогчдод зориулагдсан. Шадар сайд Н.Номтойбаяр 10-14: Mobicom-д дархан цаазат газарт орох ажил хэргийн шаардлага байсан эсэхэд эргэлзэж, Нөмрөгийн застав руу шилэн кабель тавина гэж сонсоогүй, тийм шаардлага ч байхгүй гэсэн22 | Mobicom 10-12: ажлыг хүлээлгэн өгсний дараа одоо байгаа сүлжээг шалгах, сүлжээ байгуулах боломжийг судлах, газар нутагтай танилцах. KDDI 10-21: 4G сүлжээний холбооны туршилт. KDDI 10-23: Хилийн боомтын захиргааны хүсэлтээр нээлтийн ёслолд оролцох, 4G холбооны чанарыг газар дээр нь шалгах; Киодо агентлагийн мэдээлснээр KDDI зугаалгын зорилгыг үгүйсгэсэн23 |
| Хамт явсан хүмүүс | ХХЕГ: нэвтрэх зөвшөөрлийг Хилийн боомтын захиргаа, Mobicom-ийн удирдлага, орон нутгийн иргэдэд олгосон, нийт 13 хүн, 5 машин | Mobicom 10-12: орон нутгийн удирдлага, хил хамгаалах байгууллагын удирдлага, бие бүрэлдэхүүн хамт яваагүй. KDDI 10-23: Mobicom-ийн 2 машинд 7 хүн, өөр 3 машин нь эрх бүхий байгууллагын машин, бүх үйл ажиллагааг Хилийн боомтын захиргаа удирдаж, хянаж байсан; орон нутгийн иргэдийг дурдаагүй |
| Гал гарсныг хэрхэн тодорхойлсон | ХХЕГ: хилийн бүсэд нэвтэрсэн хүмүүсийн болгоомжгүй байдлаас автомашинд гал гарсан | KDDI 10-23: аюулгүй ажиллагааны журмын дагуу 20-оос 30 минут тутамд зогсож өвс цэвэрлэж байсан, зогссон үедээ машины доороос утаа гарч байгааг илрүүлсэн, шалтгааныг эрх бүхий байгууллага шалгаж байна; ажилтнууд өөр хууль зөрчөөгүйг баталгаажуулсан |
| Зөвшөөрөл | ХХЕГ: олгосон нь Улсын хилийн тухай хуулийн 25 дугаар зүйлд үндэслэсэн хилийн бүсэд нэвтрэх зөвшөөрөл бөгөөд Сүмбэр боомтын нээлтийн ёслолд оролцогчдод олгосон | KDDI 10-23: Хилийн боомтын захиргааны хүсэлтээр дархан цаазат газарт очиж, нээлтийн ёслолд оролцож, 4G холбооны чанарыг газар дээр нь шалгасан, хилийн цэргээс олгосон нэвтрэх зөвшөөрөлд үндэслэсэн |
| Нөхөн төлбөр | Ерөнхий сайд 10-21-нд буруутныг тогтоож нөхөн төлбөр нэхэмжлэхийг үүрэг болгосон20; Байгаль орчин, уур амьсгалын өөрчлөлтийн сайд хохирлын тайланд үндэслэн нэхэмжлэл гаргана гэсэн24 | NTV 10-14: Mobicom-ийн гүйцэтгэх захирал хуулийн дагуу бүрэн нөхөн төлнө гэсэн14; гүйцэтгэх захирлын япон хэлээр хэлсэн үгэнд зөвхөн холбогдох хуулийн дагуу шаардлагатай арга хэмжээ авна гэжээ15. KDDI-гийн 10-23-ны мэдэгдэлд нөхөн төлбөрийг дурдаагүй, Sankei сонин 10-23-нд KDDI нөхөн төлбөрийн бодлогоо тодорхой хэлээгүй гэж мэдээлсэн25 |
Mobicom-ийн 10-12-ны мэдэгдлийн сүүлийн хоёр өгүүлбэр (newswire.mn бүтнээр нь нийтэлсэн26, ikon.mn13 зөвхөн дунд хэсгийг нь нийтэлсэн):
Манай ажилтнууд хилийн цэргийн байгууллагаас зохих журмын дагуу албан ёсны зөвшөөрөл авч, тухайн бүс нутагт нэвтэрсэн болно. Мөн тухайн ажлын хүрээнд орон нутгийн удирдлага, хил хамгаалах байгууллагын удирдлага, бие бүрэлдэхүүн хамт зорчоогүйг албан ёсоор мэдэгдэж байна.
ХХЕГ-ын мэдэгдэлд9 нэвтрэх зөвшөөрөл авсан хүмүүс:
Хилийн боомтын захиргаа, Мобиком корпорацын удирдлага, орон нутгийн иргэд болох нийт 13 хүн (5 автомашин)
KDDI-гийн 10-23-ны мэдэгдэл21:
ヌムルグ自然保護区内での行動ならびに移動は、国境港湾局によってすべて管理・監督され、移動中はモビコムの社員の車両 2 台の前後に、当局の車両 3 台が車列の先頭および最後尾を走行する体制がとられていました。
Нөмрөгийн байгалийн нөөц газар доторх үйл ажиллагаа болон хөдөлгөөнийг бүхэлд нь Хилийн боомтын захиргаа удирдаж, хянаж байсан бөгөөд явах үед Mobicom-ийн ажилтнуудын 2 машины урд, хойно эрх бүхий байгууллагын 3 машин цувааны хамгийн урд болон хамгийн хойно явах зохион байгуулалттай байсан.
Онцгой байдлын асуудал хариуцсан Шадар сайд Н.Номтойбаяр 10-14-нд Төрийн ордонд түймрийн байдлын талаар мэдээлэл хийхдээ (ikon.mn22, urug.mn27-д өөр хувилбар бий):
Тэгэхээр Мобиком групп дархан цаазат газарт орох ажил хэргийн шаардлага байсан уу. Мобиком групп Нөмрөгийн застав руу шилэн кабель тавина гэж би сонсоогүй. Нөмрөгийн заставт шилэн кабель тавих шаардлага байхгүй.
Би Дорнод аймгийг найман жил төлөөлж, УИХ-д сонгогдож байсан. Дархан цаазат газар учраас хэдий УИХ-ын гишүүн ч гэлээ холбогдох байгууллагад нь мэдэгддэг байсан.
Нээлтийн ёслолд оролцсон УИХ-ын гишүүн У.Отгонбаяр «Зууны мэдээ»-нд өгсөн ярилцлагадаа10:
Би Сүмбэрт аравдугаар сарын 6-ны үдээс өмнө ажиллаад, тэгээд аймаг явсан. Харин тэр хүмүүс тэндээ үлдсэн. Би цаашаа явсан. Тэр хүмүүс Нөмрөг рүү явах замдаа гал тавьсан юм байна гэж ойлгосон.
Тайлбар: нээлтийн ёслол 10-06-ны үдээс өмнө Сүмбэрт болсон (ХХЕГ-ын мэдэгдэл, УИХ-ын гишүүний ярилцлага); түймэр 10-08-нд гарсан, дуудлага өгсөн байршил нь Халхгол сумын төвөөс зүүн өмнө зүгт 125 km (ikon.mn онцгой байдлын байгууллагаас иш татсан13). УИХ-ын гишүүний хэлснээр Нөмрөг Сүмбэр боомтоос 80-аас 90 km зайтай. KDDI нээлтийн ёслолд оролцох болон холбооны чанарыг шалгахыг дархан цаазат газарт очсон зорилго хэмээн зэрэгцүүлэн дурдсан бөгөөд түймэр гарсан өдөр дархан цаазат газар дотор байсан үйл ажиллагаа зөвхөн сүүлийнхтэй нь тохирох боломжтой; Киодо агентлаг KDDI-гаас иш татан, түймэр гарах үед бүлэг буцах замдаа явж байсан гэж мэдээлсэн23. Шадар сайд Нөмрөгийн застав руу шилэн кабель тавих тухай ярьсан бол Mobicom болон KDDI шилэн кабелийг Сүмбэр боомт хүртэл тавьж, дархан цаазат газар доторх цэгүүдийг 4G-д холбох тухай ярьсан тул хоёр тал нэг ажлын тухай яриагүй; Шадар сайдын эргэлзсэн нь дархан цаазат газарт орох ажил хэргийн шаардлагын тухай юм.
Тайлбар: Монголын Eguur.mn хэвлэл 10-12-нд Mobicom-ийн удирдлагууд 5 машинтай 8-нд 0198 дугаар ангийн командлагчийн зөвшөөрлөөр тул загас барих зорилгоор дархан цаазат газарт нэвтэрсэн гэж мэдээлсэн11. Синьхуа агентлагийн 10-21-ний 23:46-ийн мэдээнд «多家蒙古国媒体» (Монголын хэд хэдэн хэвлэл мэдээллийн хэрэгсэл)-ийг иш татан, тэд дархан цаазат газарт ан хийх эсвэл устах аюулд орсон загас барихаар төлөвлөж байсан гэсэн боловч аль хэвлэл болохыг заагаагүй28. ХХЕГ-ын 10-14-ний мэдэгдэлд УИХ-ын гишүүн болон 0198 дугаар ангийн командлагч түймэр гарах үед тухайн газарт байгаагүй, тэднийг хамт явсан, архи уусан, хээл хахууль авсан, зодолдсон, ан агнасан гэх цуурхал худал гэжээ; Mobicom-ийн бүлэг загас барьсан эсэхийг дурдаагүй. KDDI-гийн мэдэгдэл ч энэ талаар шууд хариулаагүй, FNN 10-23-нд асуухад KDDI 「確認中」 (тодруулж байна) гэж хариулсан29.
Тайлбар: Mobicom 10-12-нд хамт яваагүй гэж хэлсэн нь орон нутгийн удирдлага болон хил хамгаалах байгууллага бөгөөд Хилийн боомтын захиргааг дурдаагүй; ХХЕГ-ын жагсаалтад Хилийн боомтын захиргаа орсон нь KDDI-гийн дурдсан Хилийн боомтын захиргааны машинтай тохирч байгаа тул хоёр мэдэгдэл үгийн хувьд зөрчилдөхгүй. Гэвч 10-12-ны мэдэгдэл ямар ч албан тушаалтан хамт яваагүйг онцолсон бол 10-23-ны мэдэгдэл бүх явцыг эрх бүхий байгууллага удирдсаныг онцолсон. Машины тоогоор KDDI-гийн 2 дээр 3 нэмсэн нь ХХЕГ-ын 5 машинтай таарч байна; хүний тоогоор ХХЕГ 13 хүн гэсэн бол KDDI зөвхөн Mobicom-ийн талын 7 хүнийг дурдсан бөгөөд жагсаалтад байгаа орон нутгийн иргэд мэдэгдэлд гараагүй.
Тайлбар: FNN 10-23-нд орон нутгийн хэвлэл мэдээлэл болон хамгаалалтын захиргааны даргын хэлснийг иш татан, бүлэг нэвтрэх хураамж төлөөгүй, хамгаалалтын захиргаанд урьдчилан мэдэгдээгүй гэж мэдээлсэн29. FNN хэвлэл мэдээллийн нэр болон даргын нэрийг дурдаагүй бөгөөд энэ мэдээллийн монгол хэл дээрх анхны эх сурвалжийг би олоогүй.
Тайлбар: Монгол Улсын Тусгай хамгаалалттай газар нутгийн тухай хууль (2023 онд оруулсан нэмэлт, өөрчлөлтийг багтаасан хүчин төгөлдөр эх30) дархан цаазат газрыг онгон бүс, хамгаалалтын бүс, хязгаарлалтын бүс гэж хуваадаг: онгон бүсэд байгалийн төлөв байдлыг өөрчлөхгүй ажиглалтын судалгаа л зөвшөөрнө (9 дүгээр зүйлийн 2 дахь хэсэг), хязгаарлалтын бүсэд жагсаасан үйл ажиллагаа холбогдох зөвшөөрөл авах шаардлагатай (11 дүгээр зүйл), хамгаалалтын захиргаа хамгаалалтын горимоор зөвшөөрсөн үйл ажиллагаанд зөвшөөрөл олгож, хяналт тавина (30 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсгийн 2 дахь заалт), 6 дугаар зүйлд тусгай хамгаалалттай газар нутагт нэвтрэх хураамжийг санхүүжилтийн эх үүсвэрийн нэг гэж заасан. ХХЕГ-ын мэдэгдэлд иш татсан нь Улсын хилийн тухай хуулийн 25 дугаар зүйлийн хилийн бүсэд нэвтрэх зөвшөөрөл бөгөөд Mobicom, KDDI-гийн дурдсан нь ч зөвхөн хилийн цэргийн зөвшөөрөл; хоёр талын нийтэлсэн материалд хамгаалалтын захиргааны зөвшөөрөл гараагүй. Түймэр гарсан газар аль бүсэд хамаарахыг, бүсийн хилийн өгөгдөл байхгүй тул энэ нийтлэлд шалгаагүй.
Монголын талын гал унтраалт ба мөрдөн шалгалт
ОБЕГ-ын 10-12-ны өдөр тутмын мэдээ31:
дуудлагыг 10.08-ны өдрийн 11:55 цагт хүлээн авсан
Энэ нь хиймэл дагуулаар анх халалт илэрснээс 4–14 минутын дараа юм. 10-12-ны 00:55-д хяналтын шугам тогтоосон, шатсан талбай дархан цаазат газрын 80% орчмыг эзэлсэн гэсэн хоёр мэдээллийг дээрх гал гарсан цаг ба газрын нэрийн хэсэгт авч үзсэн. 10-16-ны мэдээ32:
хээрийн түймрийг өнөөдөр (2026.10.16) 07:00 цагт бүрэн унтраалаа
Хиймэл дагуулын мэдээгээр гол түймрийн сүүлийн галын цэг 10-15-ны 14:52-т байсан нь үүнтэй тохирч байна.
МОНЦАМЭ 2026-05-нд33 Нөмрөгийг танилцуулсан нь:
1992 онд улсын тусгай хамгаалалтад авч, 1995 онд УИХ-ын 26 дугаар тогтоолоор Дархан цаазат газрын ангилалд оруулан баталгаажуулжээ.
587 мянган га талбайг эзлэн оршдог.
587 мянган га-аар тооцвол 80% нь ойролцоогоор 4,700 km² болох бөгөөд энэ нийтлэлийн ойролцоогоор 4,900 km² шатсан талбайн хэмжээтэй ойролцоо. Байгаль орчин, уур амьсгалын өөрчлөлтийн яамны 10-20-ны урьдчилсан тооцоогоор34 нийт 528,765.5 га шатсанаас дархан цаазат газар дотор 468,965.7 га буюу дархан цаазат газрын 79.8% байгаа бөгөөд ингэхлээр ойролцоогоор 598 km² нь дархан цаазат газраас гадна байна. Энэ нийтлэлд дархан цаазат газрын хилийн өгөгдөл байхгүй тул энэ хуваарилалтыг шалгаагүй.
Мөрдөн шалгалтын талаар МОНЦАМЭ 10-12-нд35 бичсэн нь:
Одоогоор түймэр гарсан шалтгаан, нөхцөл … нарийвчлан тогтоохоор ажиллаж байна
ХХЕГ-ын мэдэгдэлд9:
Хилийн бүсэд нэвтэрсэн иргэдийн санамсар болгоомжгүй байдлын улмаас автомашинд гал гарч, хээрийн түймэр болон өргөжсөн
хууль хяналтын байгууллагууд албаны шалгалт явуулж байна
Дорнод аймгийн орон нутгийн хэвлэл nutag.mn 10-17-нд36 мэдээлсэн нь:
Түймрийн шалтгаан нөхцлийг тогтоохоор аймгийн цагдаагийн газрын ажлын хэсэг шалгалтын ажиллагааг эхлүүлээд байгаа аж.
Засгийн газрын хэвлэл мэдээллийн албаны 10-21-ний 14:27-д МҮОНРТ-ийн сайтад нийтэлсэн мэдээнд37:
Түймрийн улмаас байгаль орчинд учирсан хохирлыг тогтоож, үнэлгээ хийх, нөхөн сэргээх арга хэмжээний төлөвлөгөө боловсруулж, түймрийн шалтгаан, нөхцөлийг шалгаж, гэм буруутай этгээдийг тогтоох, хуульд заасан хариуцлага хүлээлгэх, байгаль орчинд учирсан хохирлыг буруутай этгээдээр нөхөн төлүүлэх, хор уршгийг арилгуулах асуудлыг хууль тогтоомжийн хүрээнд судалж, шийдвэрлэх арга хэмжээ авна.
Байгаль орчин, уур амьсгалын өөрчлөлтийн яамны 10-20-ны мэдээнд38 сайд Ц.Сандаг-Очир Халхгол суманд ажиллаж, сумын Засаг даргын захирамжаар байгуулсан ажлын хэсэг яамны мэргэжлийн багтай хамтран хохирлыг үнэлж байгаа гэжээ. Үнэлгээнд экологи, эд хөрөнгийн хохирол, түймэр унтраах зардал, хөрс, ус, ургамал, амьтан, ховор зүйлийн амьдрах орчныг хамруулж, хиймэл дагуулын зураг, газар дээрх хэмжилт, лабораторийн шинжилгээ ашиглана. iKon-ы 10-21-ний мэдээнд39 сайд Засгийн газрын хуралдааны дараа:
30 хоногийн дотор хохирлын хэмжээг тогтоох хуулийн заалттай.
гэжээ. Мөн хохирлыг зөвхөн шатсан талбайгаар тооцохгүй, ой, агаар, хөрс, газрын хэвлий, ургамал, ан амьтныг бүгдийг үнэлнэ гэсэн бөгөөд хуралдаанаар дархан цаазат газрын хил дагуу 188 km торон хашаа барих асуудлыг ярилцжээ. Харьцуулбал, iKon 10-23-нд40 2023 онд Нөмрөгийн ДЦГ-ын 76% буюу 447 мянга орчим га шатаж, хохирлыг 3.6 тэрбум төгрөг, үүнээс бэлчээрийнх 3.46 тэрбум орчим гэж үнэлж байсныг мэдээлсэн; энэ хохирлыг хэн хариуцсаныг бичээгүй.
10-25-ны байдлаар албан ёсны байгууллага мөрдөн шалгалтын дүгнэлтийг нийтлээгүй, хэрэг үүсгэсэн эсвэл яллах тухай мэдээлэл ч нийтлээгүй.
Хятадын талын хил дээрх арга хэмжээ
Хятадын албан ёсны мэдээллүүд дархан цаазат газрын нэр болон түймэр гарсан шалтгааныг дурдаагүй. Түймрийн талбайн өмнөд захын эсрэг талд Шилийн гол аймгийн Зүүн Үзэмчин хошуу, зүүн захын эсрэг талд Хянган аймгийн Рашаан хот (Arxan) оршдог бөгөөд Синьхуа агентлагийн 10-11-ний1 мэдээнд гарсан “Зүүн Үзэмчин хошууны хилийн шугам” (东乌珠穆沁旗边境一线) болон Рашааны чиглэл нь нэг түймрийн тухай юм; уг мэдээнд Өвөр Монгол 2000 гаруй хүнийг дайчлан хэсэгчлэн хамгаалалт тавьсан, 10-11-ний 21:00 цагийн байдлаар “их түймэр одоогоор хил давж ороогүй” (大火暂未蔓延入境) гэжээ. Синьхуа агентлагийн 10-13-ны41 мэдээнд Өвөр Монгол мэргэжлийн 3400 гаруй хүнийг ээлж дараалан илгээсэн, “Монгол Улсын энэ удаагийн хээрийн түймэр хилийн шугамыг давж гараагүй” (此轮蒙古国草原火未越过边境线), 10-13-ны 11:00 цагийн байдлаар “хилийн дагуу зөвхөн Монгол Улсын талд зарим газар тасархай галын шугам үлдсэн” (边境沿线仅蒙古国一侧局部尚存断续火线) гэжээ. Өвөр Монголын өдрийн сонин (Inner Mongolia Daily) 10-13-нд42 Хянган аймгийн тухай “10 сарын 12-ны 14:00 цагийн байдлаар гадаадаас ирсэн түймрийг хилийн гадна амжилттай хаасан” (截至 10 月 12 日 14 时,境外火势被成功阻击在边境之外) гэж мэдээлсэн. Хянган аймгийн онцгой байдлын газрын дарга Су Фэнжяо (Өвөр Монголын мэдээний сүлжээ, 10-1343): “Бид нэн даруй ой, хээрийн түймэртэй тэмцэх IV түвшний онцгой хариу арга хэмжээг эхлүүлж, бүх талын 2000 гаруй хүчийг зохицуулан хэсэгчлэн хамгаалалт тавьж, бүх шугамын дагуу хаасан.” (我们第一时间启动森林草原火灾处置四级应急响应,统筹各方力量 2000 余人分段布防,全线堵截。) Шилийн гол аймгийн онцгой байдлын газар (CCTV Finance, 10-1344): “ил гал улсын хилийг давж гараагүй, манай талын ой, хээрийн нөөцөд хохирол учруулах, хүний амь нас хохирох зэрэг шууд хохирол одоогоор учраагүй” (明火未越过国境线,尚未造成我方森林草原资源损毁、人员伤亡等直接损失). Жэньминь жибао-гийн апп 10-14-нд (gmw.cn дахин нийтэлсэн)45 “Монгол Улсын энэ удаагийн хээрийн түймэр хилийн шугамыг давж гараагүй, манай талд хүний амь нас хохироогүй” (此轮蒙古国草原火未越过边境线,未造成我人员伤亡) гэжээ.
Хянган аймгийн ой, бэлчээрийн газрын 10-16-ны мэдээ3 Хянган аймгийн талын арга хэмжээг тэмдэглэсэн: 10-09-нөөс “530 хүнтэй мэргэжлийн гал унтраах багийг цуглуулж, 131 km хилийн хариуцлагын хамгаалалтын шугамд хэсэгчлэн байрлуулсан” (集结 530 人专业扑火队分段驻守在 131 公里边境责任防线); 10-10-ны 17:00 цагт “хамгийн ойрын галын цэг манай аймгийн хилээс ердөө 9.2 km зайтай байсан” (最近火点距我盟边境仅 9.2 公里), “оргил үедээ эхний шугамд 680 хүн байрлаж, 750 хүн бэлэн байдалд байсан” (最高峰实现一线驻防 680 人、备勤 750 人); 10-11-ний 12:40-д салхины чиглэл гэнэт өөрчлөгдсөний дараа “хилийн эргүүлийн замыг ашиглан улсын хилийн төмөр торноос галаас хамгаалах зурвас хүртэлх зуун метрийн завсрын бүсэд нарийвчилсан эсрэг гал тавьж шатаах ажиллагаа явуулж, ойролцоогоор 100 метр өргөн галд тэсвэртэй хаалт байгуулсан” (依托边境巡逻路,对国境铁丝网至防火隔离带百米缓冲区开展精准对冲点烧作业,构建宽度约 100 米的阻燃隔离屏障), “Хорчин баруун гарын өмнөд хошууны 29 km, Үчагоу (Wuchagou)-гийн 21 km, Байлан ойн аж ахуйн товчооны 58 km, Рашаан хотын 23 km хамгаалалтын хэсгүүдэд сөрөг гал тавих ажиллагааг бүрэн дуусгасан” (科右前旗战区 29 公里、五岔沟战区 21 公里、白狼林业局战区 58 公里、阿尔山市战区 23 公里防控区段点烧作业全面完成); 10-13-нд гадаад талд 2 үлдэгдэл утааны цэг байсан; “10 сарын 13-ны 22:00 цагаас 14-ний 01:00 цаг хүртэл цаг уурын байгууллага хиймэл бороо (цас) оруулах ажиллагаа явуулж, нийт 56 пуужин харваж, онгоцоор 2 цаг 46 минут ажиллаж, ажиллагааны бүсэд 1—2 миллиметр цас орж, 1 сантиметр цасан бүрхүүл тогтсон” (10 月 13 日 22 时至 14 日 1 时,气象部门开展人工增雨(雪)作业,累计发射火箭弹 56 枚、飞机作业 2 小时 46 分钟,作业区域形成 1—2 毫米降雪、1 厘米积雪); “10 сарын 15-ны 13:00 цагийн байдлаар Хянган аймгийн хилийн эсрэг талын Монгол Улсын нутагт харагдах хүрээнд утаа, гал бүрэн байхгүй болсон” (截至 10 月 15 日 13 时,兴安盟边境对面蒙古国境内可视范围彻底无烟无火), үлдсэн хүмүүс татагдсан. Мэдээнд мөн “аймгийн хэмжээнд 196 km шатлалтай байрлалтай хилийн галаас хамгаалах зурвас” (全盟 196 公里错落式边境防火隔离带) гэж бичсэн. Тайлбар: хиймэл дагуулын мэдээгээр гол түймрийн сүүлийн галын цэгүүд 10-15-ны 13:48 болон 14:52-т байсан бөгөөд хилээс 11 km-ээс илүү зайтай тул 13:00 цагт “харагдах хүрээнд” утаа, гал байхгүй гэсэнтэй зөрчилдөхгүй.
CCTV News-ийн 10-15-ны мэдээ (gmw.cn дахин нийтэлсэн)46: “10 сарын 12-нд Онцгой байдлын яамны ажлын хэсэг Өвөр Монголын хилийн шугамд очиж, түймрийг хаах ажлыг удирдан чиглүүлсэн.” (10 月 12 日,应急管理部工作组赴内蒙古边境一线,指导火灾堵截工作。) “Энэ хэдэн өдөр олон талын аврах хүчин хамтран ажилласны үр дүнд гадаадаас ирсэн түймрийг 330 гаруй km-т амжилттай хааж, бүх шугамын дагуу манай улсын нутагт шатаж ороогүй.” (经过这几天多方救援力量协同作战,成功堵截境外火 330 余公里,全线未烧入我国境内。) Арга хэмжээ нь “эргүүл хийж унтраахад бэлэн байх, унтраангаа цэвэрлэх, зурвасыг өргөсгөх зэрэг тактик, аргаар 5 ажлын бүс хуваасан” (以巡待扑、边打边清、拓宽隔离带等战术战法,划分 5 个任务区域), мэдээ гаргах үеийн байдлаар “түймрийг хаах ажил ерөнхийдөө хяналтад байна” (火情堵截整体可控). CCTV.com-ын 10-15-ны 22:02-ын мэдээ47: “15-ны 12:00 цагийн байдлаар бүх талын хүчин хамтран хүчин чармайлт гаргасны үр дүнд Монгол Улсын нутагт гарсан хээрийн түймрийг Хятад-Монголын хилийн шугамд амжилттай хааж, галын шугам манай улсын нутагт шатаж ороогүй. Өвөр Монголын Шилийн гол аймаг, Хянган аймаг, Хөлөнбуйр хотын хилийн шугамын дагуу харагдах хүрээнд утаа, гал байхгүй.” (截至 15 日 12 时,经各方力量协同攻坚,发生在蒙古国境内的草原火灾已成功堵截于中蒙边境一线,火线未烧入我国境内。内蒙古锡林郭勒盟、兴安盟、呼伦贝尔市边境一线可视范围内无烟无火。) “Одоогоор гал унтраах хүчин ердийн эргүүл, хамгаалалтад шилжсэн бөгөөд 24 цагийн дараа нөхцөл байдлыг харгалзан зохион байгуулалттай татагдана.” (目前,扑火力量转入常态化巡护看守,24 小时后视情况有序撤离。)
Наньфан Жоумо (Southern Weekly) 10-18-нд48 Рашаан хотын ой, бэлчээрийн товчооны гал унтраагч Ван Юн (Wang Yong)-тай ярилцлага хийсэн: 10-10-нд “оройн 9 цагийн орчим Хятад, Монголын хоёр талын боомт зохицуулалт хийж нэвтрүүлсэн. Ван Юн болон ойролцоогоор 20 хамт олон хил гарч, Монгол Улсын хөтчийн удирдлагаар тус улсын нутагт хорь гаруй километр гүн орж, ойролцоогоор 5 km урт галын шугамыг унтраасан” (晚 9 时许,中蒙双方口岸协调放行。王永和队友约 20 人出境,并在蒙古国向导带领下深入其境内二十余公里处,扑灭了约 5 公里长的火线); 10-11-нд “тэд хоёр удаа хил гарч гал унтраасан” (他们两次出境扑灭火焰), шөнө буцаж ирсний дараа “хил дээрх цаашдын түймрийг мэргэжлийн гал сөнөөгчид хүлээн авсан” (边境后续的火情交由专业消防人员接手).
Синьхуа агентлаг 10-11: 10 сарын 9-ний 13 цагийн орчим Зүүн Үзэмчин хошууны хилийн шугамын дагуу Монгол Улсын нутагт түймэр гарсан, 2000 гаруй хүнийг хэсэгчлэн байрлуулсан, 11-ний 21 цаг хүртэл хилээр орж ирээгүй ↩︎ ↩︎
CNR Шилийн гол 10-12: Мандах булаг балгасны хойд талын түймэр, 100 метрийн хамгаалах зурвас, сөрөг гал тавих ажлыг үргэлжлүүлсэн ↩︎
Хянган аймгийн ой, бэлчээрийн газар 10-16 (WeChat нийтийн хаяг): 《鏖战七天七夜 坚守北疆防线——兴安盟成功堵截蒙古国草原靠境大火》 (“Долоон өдөр, долоон шөнө ширүүн тэмцэж, хойд хилийн хамгаалалтын шугамыг сахив: Хянган аймаг хилд ойртсон Монгол Улсын хээрийн их түймрийг амжилттай хаалаа”), эх сурвалж нь аймгийн ой, хээрийн түймрээс сэргийлэх станц; 10-08 12:15-д харуулын цамхгаас түймрийг илрүүлсэн, хүч хэрэгслийн байршуулалт, 10-11-ээс 131 km-т эсрэг гал тавьж шатаасан, 10-13-ны шөнө зохиомлоор цас оруулсан, 10-15-ны 13 цагт утаа, гал байхгүй болсон ↩︎ ↩︎
МОНЦАМЭ (Montsame) 10-12: Зүүн бүсийн онцгой байдлын газар; 10-08-нд гал гарсан, гал гарсан байршил, шатсан хүрээ зүүнээс баруун тийш 96 km, өмнөөс хойш 82 km ↩︎ ↩︎
ikon.mn 10-11: Монголын тал 3 хоног унтраасан ч хяналтандаа аваагүй ↩︎
Монголын үндэсний олон нийтийн радио, телевиз МҮОНРТ 10-12: ОБЕГ 10-12 00:55-д түймрийг хяналтандаа авсан гэжээ ↩︎
Гуанчажэ (Guancha) 2026-10-15 (Sina дахин нийтэлсэн): “Нөмрөгийн дархан цаазат газар (Numrug Strictly Protected Area)” (努姆鲁格严格保护区(Numrug Strictly Protected Area)), дархан цаазат газрын ойролцоогоор 80% нь нөлөөлөлд өртсөн ↩︎
GoGo.mn 10-14 09:54: ХХЕГ-ын мэдэгдлийн бүрэн эх, гал гарсан цаг ба байршил (хилээс 45 km), 10-08-аас 10-13 хүртэлх гал унтраах хүч, нэвтрэх зөвшөөрөл, мөн УИХ-ын гишүүн ба 0198 дугаар ангийн командлагчтай холбоотой цуурхлыг үгүйсгэсэн ↩︎ ↩︎
Eguur.mn 10-14: Хил хамгаалах ерөнхий газар (ХХЕГ)-ын мэдэгдлийн нэвтрэх зөвшөөрлөөс эхэлсэн хэсгийг нийтэлсэн; 13 хүн, 5 машинд 10-06-аас 10-08 хүртэл хилийн бүсэд нэвтрэх зөвшөөрөл олгосон, түймэр хилийн бүсэд нэвтэрсэн хүмүүсийн болгоомжгүй байдлаас гарсан, хууль сахиулах байгууллага шалгаж байна ↩︎ ↩︎ ↩︎
sonin.mn, 《Зууны мэдээ》-ээс дахин нийтэлсэн: УИХ-ын гишүүн У.Отгонбаяртай хийсэн ярилцлага; Сүмбэр боомтыг нээх арга хэмжээний огноо, зохион байгуулагч ба оролцогчид ↩︎ ↩︎
Eguur.mn 10-12: нээлтийн арга хэмжээний огноог 10-07 гэж бичсэн; Mobicom-ын удирдлагууд 5 машинаар 10-08-нд 0198 дугаар ангийн командлагчийн зөвшөөрлөөр цэнгэг усны тул загас барихаар дархан цаазат газарт орсон, шатсан машин нь Nissan Patrol Y62 гэжээ ↩︎ ↩︎
urug.mn 10-13: нээлтийн арга хэмжээний огноог 10-07 гэж бичсэн ↩︎
ikon.mn 10-12: Mobicom-ын мэдэгдлийг бүрэн эхээр нь нийтэлсэн; холбооны ажлыг хүлээлгэн өгөх үеэр машин шатаж, хээрийн түймэр гарсан ↩︎ ↩︎ ↩︎
NTV МЭДЭЭ 10-14 (YouTube): Mobicom-ын гүйцэтгэх захирал Ёсухиро Очи (Yasuhiro Ochi) уучлал гуйж, хохирлыг бүрэн нөхөн төлнө гэж мэдэгдсэн ↩︎ ↩︎
Mobicom-ын албан ёсны Facebook (mobicom.official): Гүйцэтгэх захирал Ёсухиро Очи (Yasuhiro Ochi)-ийн япон хэлээрх уучлалт, 134 секунд, монгол хадмалтай ↩︎ ↩︎
Монгол Улсын хуулийн этгээдийн бүртгэл (opendatalab.mn): Mobicom-ын хувьцаа эзэмшигч нь KDDI Overseas Holdings B.V. ↩︎
KDDI мэдээллийн өрөө: хэвлэлийн мэдээ, группын мэдээ ба IR мэдэгдэл; 10-22 хүртэл энэ түймэртэй холбоотой бичлэг байгаагүй, 10-23-нд анхны мэдэгдлээ нийтэлсэн21 ↩︎
Киодо мэдээллийн агентлаг (Kyodo News) 10-20 22:07 JST (Yahoo!ニュース): 《モンゴルで大規模草原火災 日系企業の車が原因か》 (“Монголд хээрийн их түймэр гарав, Япон компанийн машин шалтгаан болов уу”), KDDI Япон иргэн удирдах ажилтнууд дархан цаазат газарт байсныг хүлээн зөвшөөрч, байр сууриа илэрхийлсэн; Санкэй шимбүн (Sankei Shimbun) 22:20-д дахин нийтэлсэн ↩︎
オルタナ (Alterna) 10-21: 《[続報]「モンゴル草原火災を極めて重く受け止める」と親会社のKDDIがコメント》 (“[Нэмэлт мэдээ] «Монголын хээрийн түймрийг маш ноцтой хүлээн авч байна» гэж толгой компани KDDI тайлбар өгөв”), KDDI-ийн олон нийттэй харилцах хэлтсийн бичгээр ирүүлсэн асуултад өгсөн хариулт ↩︎
Асахи шимбүн (Asahi Shimbun) 10-22 21:00 JST: 《モンゴルで大規模な草原火災 KDDI 現地子会社の車から出火か》 (“Монголд хээрийн их түймэр, KDDI-ийн орон нутгийн охин компанийн машинаас гал гарсан уу”), Бээжин дэх тусгай сурвалжлагч Хирага Такуя (平賀拓哉) ↩︎ ↩︎
KDDI мэдээллийн өрөө 10-23: 《モンゴルのヌムルグ自然保護区において2026 年 10 月 8 日に発生した草原火災についてのお詫び》 (“Монголын Нөмрөгийн байгалийн нөөц газарт 2026 оны 10 сарын 8-нд гарсан хээрийн түймрийн талаар уучлал гуйх нь”), Mobicom-ын тухайн өдөр нийтэлсэн үйл явдлын тоймыг дамжуулсан; хуудсан дээр тэмдэглэсэн нийтэлсэн цаг 16:00 JST; KDDI-ийн олон нийттэй харилцах хэлтсийн X хаяг 20:42 JST-д холбоосыг нийтэлсэн ↩︎ ↩︎ ↩︎
ikon.mn 10-14 15:54: Шадар сайд Н.Номтойбаяр Төрийн ордонд түймрийн талаар мэдээлэл хийж, Mobicom дархан цаазат газарт нэвтрэх ажлын шаардлага байсан эсэхэд эргэлзэж, Нөмрөгийн хилийн заставт шилэн кабель татах шаардлагагүй гэж, хоосон уучлал түүнд шинэ зүйл биш гэж хэлсэн ↩︎ ↩︎
Киодо мэдээллийн агентлаг (Kyodo News) 10-23 22:40 JST (47NEWS): 《モンゴル火災「違反なし」 KDDI、SNS 臆測否定》 (“Монголын түймэр: «зөрчил байхгүй», KDDI сошиал медиа дахь таамгийг үгүйсгэв”), KDDI айлчлал нь орон нутгийн эрх бүхий байгууллагын хүсэлтээр хийсэн хууль ёсны ажил байсан гэж, зугаа цэнгэлийн зорилгыг үгүйсгэсэн; гал гарах үед тэд буцах замдаа явж байсан ↩︎ ↩︎
Nippon TV 10-23 19:50 JST (Yahoo!ニュース): Байгаль орчин, уур амьсгалын өөрчлөлтийн сайд “тайлан гаргаж, түүнд үндэслэн хохирлын нөхөн төлбөр нэхэмжилнэ” (報告書を作りそれに基づいて損害賠償を請求します) ↩︎
Санкэй шимбүн (Sankei Shimbun) 10-23 19:32 JST: KDDI тэд хэвийн журмаар өргөдөл гаргаж, машинууд тогтоосон замаар явсан гэсэн, нөхөн төлбөрийн бодлогоо тодорхой хэлээгүй ↩︎
newswire.mn 10-12: Mobicom-ын мэдэгдлийн бүрэн эх, нэвтрэх зөвшөөрөл болон орон нутгийн удирдлага, хил хамгаалах байгууллагын удирдлага, ажилтнууд хамт яваагүй гэсэн хоёр өгүүлбэрийг багтаасан ↩︎
urug.mn 10-14 16:36: ижил үг хэллэгийн өөр нэг сурвалжлага ↩︎
Xinhuanet 10-21 23:46: Цянь Жэн, Ха Лина, Пэн Юань, Лянь Жэнь, «日企承认烧到中蒙边境的蒙古国大火是其高管活动引发» ↩︎
FNN 10-23 12:00 JST (Yahoo!ニュース): 《「幻の巨大魚釣りに現地へ」報道も…》 (“«Ховор аварга загас барихаар очсон» гэсэн мэдээлэл ч бий…”), нэр заагаагүй орон нутгийн хэвлэл мэдээлэл болон дархан цаазат газрын хамгаалалтын захиргааны даргаас иш татсан: тэд нэвтрэх хураамж төлөөгүй, хамгаалалтын захиргаанд урьдчилан мэдэгдээгүй; загас барьсан тухай мэдээллийн талаар KDDI “мэдээлэл ирээгүй тул шалгаж байна” (情報が入っておらず確認中です) гэжээ ↩︎ ↩︎
Монгол Улсын Тусгай хамгаалалттай газар нутгийн тухай хуулийн одоо мөрдөж буй эх (legalinfo.mn): 6, 8, 9, 11, 30 дугаар зүйл ↩︎
Онцгой байдлын ерөнхий газар (ОБЕГ) 10-12: 10-08 11:55-д дуудлага хүлээн авсан, байршил Бичигтийн-Өндөр ↩︎
ОБЕГ 10-16: 10-16 07:00-д бүрэн унтраасан ↩︎
МОНЦАМЭ (Montsame) 2026-05: Нөмрөгийн дархан цаазат газар, 1992 онд улсын тусгай хамгаалалтад авсан, 1995 онд дархан цаазат газарт хамруулсан, 587 мянган га ↩︎
МОНЦАМЭ англи хувилбар 10-20 17:12: 《Massive Wildfire Damage in Numrug Reserve to Be Assessed》, Байгаль орчин, уур амьсгалын өөрчлөлтийн сайд Сандаг-Очир Цэнд (Sandag-Ochir Tsend) Халхгол суманд очсон, урьдчилсан тооцоогоор 528,765.5 га шатсан, үүнээс дархан цаазат газарт 468,965.7 га (79.8%) ↩︎
МОНЦАМЭ (Montsame) 10-12 (түймрийн шалтгаан): түймрийн шалтгаан, нөхцөлийг нарийвчлан тогтоож байна ↩︎
nutag.mn 10-17: Дорнод аймгийн Цагдаагийн газрын ажлын хэсэг түймрийн шалтгааныг шалгаж эхэлсэн ↩︎
МҮОНРТ 10-21 14:27: Засгийн газрын хэвлэл мэдээллийн албаны мэдээ; Нөмрөгийн түймрийн шалтгааныг тогтоож, гэм буруутай этгээдээр хохирлыг нөхөн төлүүлэхийг даалгасан ↩︎
МҮОНРТ 10-20 09:19: Байгаль орчин, уур амьсгалын өөрчлөлтийн яамны мэдээллийн хэлтсийн мэдээ; сайд Халхгол суманд хохирлын үнэлгээг чиглүүлсэн ↩︎
iKon 10-21: Н.Эрхбаяр; сайд Ц.Сандаг-Очир Засгийн газрын хуралдааны дараа ↩︎
iKon 10-23 17:07: 2023 оны Нөмрөгийн түймрийн хохирлын үнэлгээтэй харьцуулсан нь ↩︎
Синьхуа агентлаг 10-13: 3400 гаруй хүн хамгаалалт, хаалт хийсэн, хээрийн түймэр хилийн шугамыг давж гараагүй; 13-ны 11 цаг гэхэд зөвхөн Монгол Улсын талд зарим хэсэгт тасалдсан галын шугам үлдсэн ↩︎
Өвөр Монголын өдрийн сонин 10-13 (WeChat нийтийн хаяг): 《兴安盟全力阻截蒙古国草原火情入境,截至 10 月 12 日 14 时,火势被成功阻击在边境之外》 (“Хянган аймаг Монгол Улсын хээрийн түймрийг хилээр орохоос бүх хүчээр хаасан, 10 сарын 12-ны 14 цаг гэхэд түймрийг хилийн гадна амжилттай зогсоосон”), сурвалжлагч Гао Миньна, орон нутгийн сурвалжлагч Хань Шюэвэнь ↩︎
Өвөр Монголын мэдээний сүлжээ 10-13: Хянган аймгийн онцгой байдлын газрын дарга Су Фэнжяо, IV зэргийн онцгой байдлын хариу арга хэмжээ эхлүүлсэн ↩︎
CCTV Санхүү 10-13 (WeChat нийтийн хаяг): Шилийн гол аймгийн онцгой байдлын газрын Фань Айжүнь, “ил гал улсын хилийн шугамыг давж гараагүй” (明火未越过国境线), галаас хамгаалах зурвасыг түшиглэн сөрөг гал тавьсан ↩︎
Жэньминь жибао апп 10-14 (Гуанмин сүлжээ дахин нийтэлсэн): энэ удаагийн Монгол Улсын хээрийн түймэр хилийн шугамыг давж гараагүй, Хятадын талд хүний амь насанд хохирол учруулаагүй ↩︎
CCTV мэдээний апп 10-15 (Гуанмин сүлжээ дахин нийтэлсэн): 《蒙古国草原火未越过边境线 火情堵截整体可控》 (“Монгол Улсын хээрийн түймэр хилийн шугамыг давж гараагүй, түймрийг хаах ажил ерөнхийдөө хяналтад байна”), Хятадын Онцгой байдлын яамны ажлын хэсэг, гадаадаас ирсэн түймрийг 330 гаруй km-т хаасан ↩︎
CCTV.com 10-15 22:02: 《蒙古国草原火已堵截于中蒙边境一线》 (“Монгол Улсын хээрийн түймрийг Хятад-Монголын хилийн шугам дээр хаасан”), 15-ны 12 цаг гэхэд галын шугам Хятадын нутагт шатаж ороогүй, гал унтраах хүчин байнгын эргүүл, харуул хамгаалалтад шилжсэн ↩︎
Наньфан Жоумо (Southern Weekly) 10-18 (WeChat нийтийн хаяг): 《阻截草原火:中蒙边境上的“烤”验》 (“Хээрийн түймрийг хаах нь: Хятад-Монголын хил дээрх галын сорилт”), сурвалжлагч Лю Жялунь, дадлагажигч Жян Сыци; Рашаан хотын Ой, бэлчээрийн товчооны гал унтраах баг хилийн гадна гарч гал унтраасан, сөрөг гал тавихыг анх 10-10-нд хийхээр төлөвлөж байсан, Бао Юйлуны шатсан талбайн хэмжээний тооцоо ↩︎